Çfarë dimë për kapjen e Maduros dhe planin e SHBA-së për të “drejtuar” Venezuelën
Shtetet e Bashkuara kanë kapur presidentin e Venezuelës, Nicolás Maduro, pas një sulmi të gjerë ndaj vendit të Amerikës së Jugut, ka deklaruar presidenti amerikan Donald Trump. Presidenti i majtë i Venezuelës dhe bashkëshortja e tij, Zonja e Parë Cilia Flores, ndodhen në Qendrën Metropolitane të Paraburgimit në Brooklyn, raportojnë mediat amerikane, pasi janë transportuar […]
Shtetet e Bashkuara kanë kapur presidentin e Venezuelës, Nicolás Maduro, pas një sulmi të gjerë ndaj vendit të Amerikës së Jugut, ka deklaruar presidenti amerikan Donald Trump.
Presidenti i majtë i Venezuelës dhe bashkëshortja e tij, Zonja e Parë Cilia Flores, ndodhen në Qendrën Metropolitane të Paraburgimit në Brooklyn, raportojnë mediat amerikane, pasi janë transportuar me avion drejt një baze ajrore në Nju Jork.
Ata janë akuzuar për vepra penale që lidhen me drogën dhe armët, shkruan BBC, transmeton Dukagjini.
Trump, i cili ndau një fotografi të Madurós me sy të lidhur në bordin e anijes USS Iwo Jima, tha se bëhej fjalë për një operacion ushtarak të kryer në bashkëpunim me forcat amerikane të zbatimit të ligjit.
Shpërthime u raportuan në të gjithë kryeqytetin Karakas në orët e hershme të mëngjesit të së shtunës, përfshirë edhe baza ushtarake.
Qeveria venezueliane dislokoi forcat e saj të armatosura dhe shpalli gjendje emergjence kombëtare, ndërsa nënkryetarja Delcy Rodríguez u shfaq si e gatshme për të marrë drejtimin e vendit.
Kapja e Madurós rrit më tej tensionet mes Venezuelës dhe SHBA-së, pas sulmeve të Uashingtonit ndaj anijeve në Karaibe, për të cilat thotë se përdoreshin për transport droge.
SHBA ka akuzuar presidentin venezuelian se është personalisht i përfshirë në kontrabandë droge dhe se është një udhëheqës jolegjitim, ndërsa Maduro ka akuzuar SHBA-në për intimidim dhe përpjekje për të përvetësuar naftën e vendit.
Gjatë një konference për media të shtunën, Trump tha se SHBA do ta “drejtojë” Venezuelën “derisa të ketë një tranzicion të sigurt, të përshtatshëm dhe të arsyeshëm”, duke shtuar se kompani amerikane të naftës do të hyjnë gjithashtu në vend.
Çfarë dimë për operacionin?
Maduro u kap nga Delta Force e ushtrisë amerikane, njësia kryesore kundër terrorizmit e ushtrisë, raportoi CBS News, partneri amerikan i lajmeve i BBC-së.
Një burim i CIA-s brenda qeverisë venezueliane ndihmoi SHBA-në të gjurmonte vendndodhjen e Madurós në prag të operacionit, si pjesë e një rrjeti të gjerë inteligjence, raportoi CBS.
Duke folur përkrah Trumpit të shtunën, gjenerali Dan Caine, kryetar i Shefave të Përbashkët të Shtabit, tha se Operacioni Absolute Resolve kërkoi muaj planifikimi dhe prova, me forcat që prisnin kushtet e duhura të motit.
Më shumë se 150 avionë u përdorën për të futur ekipin e nxjerrjes në kryeqytet.
Ekipi hyri në kompleksin e Madurós – “një shtëpi që ishte më shumë si një fortesë”, sipas Trumpit – në orën 02:01 sipas kohës lokale (06:01 GMT). Dritat në Karakas u fikën nga amerikanët.
Presidenti amerikan tha se Maduro u përpoq të hynte në një vend të blinduar çeliku dhe arriti të kalonte derën, por nuk ishte në gjendje ta mbyllte atë.
Ai shtoi se asnjë forcë amerikane nuk u vra dhe se pati “pak” të plagosur gjatë operacionit, të cilin tha se e ndoqi drejtpërdrejt.
Maduro dhe bashkëshortja e tij u vendosën në një anije dhe më pas në një avion, i cili u ul më vonë në Bazën Ajrore të Gardës Kombëtare Stewart në shtetin e Nju Jorkut, rreth 60 milje (97 km) në veri të Manhatanit.
Më pas, të dy u transportuan drejt Qendrës Metropolitane të Paraburgimit, një institucion federal në Brooklyn.
Në të njëjtën kohë me operacionin ushtarak, shpërthime të forta u dëgjuan në Karakas ndërsa re tymi u ngritën mbi qytet. Video të shpërthimeve dhe helikopterëve që fluturonin mbi qytet po qarkullojnë në rrjetet sociale, por ende nuk janë verifikuar.
Qeveria venezueliane tha se shtetet Miranda, Aragua dhe La Guaira u goditën. Ministri i Mbrojtjes, Vladimir Padrino López, pretendoi se sulmet goditën zona civile dhe tha se qeveria po mbledh informacione për të vdekurit dhe të plagosurit.
Trump tha se forcat amerikane kishin qenë “të përgatitura për një valë të dytë”, por nuk kishin nevojë ta kryenin sepse vala e parë ishte “aq e fuqishme”.
Ku ndodhën sulmet?
BBC Verify po analizon një numër videosh që tregojnë shpërthime, zjarr dhe tym në zona përreth Karakasit për të identifikuar saktësisht cilat objekte u goditën.
Deri tani ka konfirmuar pesë lokacione:
Baza ajrore Generalissimo Francisco de Miranda, e njohur si La Carlota
Fuerte Tiuna, një objekt kyç ushtarak në Karakas
Porti La Guaira, lidhja kryesore e Karakasit me Detin Karaibe, i vendosur në shtetin Miranda
Aeroporti Higuerote, gjithashtu në Miranda, në lindje të Karakasit
Antenas El Volcan, një kompleks antenash telekomunikacioni në Cerro El Volcan, një majë e lartë në shtetin Miranda
Si ka reaguar Venezuela?
Nënkryetarja Rodríguez, në televizionin shtetëror, u bëri thirrje qytetarëve për qetësi dhe unitet, kërkoi lirimin e Madurós, të cilin e quajti “presidenti i vetëm”, dhe shtoi se Venezuela nuk do të jetë kurrë koloni e asnjë vendi. Ministri i Mbrojtjes tha se Venezuela do t’i “rezistojë” pranisë së trupave të huaja.
Vonë të shtunën, Gjykata Supreme e Venezuelës vendosi që Rodríguez të marrë rolin e presidentes së përkohshme, megjithëse nuk është e qartë nëse ajo e ka marrë tashmë detyrën.
Më herët të shtunën, Trump tha se Rodríguez ishte betuar si presidente dhe se kishte folur me Sekretarin amerikan të Shtetit, Marco Rubio, duke i thënë “do të bëjmë çfarëdo që të keni nevojë”.
“Ajo në fakt nuk ka zgjedhje”, shtoi Trump.
Qeveria venezueliane publikoi një deklaratë zyrtare duke dënuar “agresionin ushtarak jashtëzakonisht serioz” të SHBA-së “kundër territorit dhe popullsisë venezueliane, në lokacione civile dhe ushtarake”.
Ajo gjithashtu akuzoi SHBA-në se po kërcënon paqen dhe stabilitetin ndërkombëtar dhe e përshkroi sulmin si një përpjekje për të përvetësuar “burimet strategjike të Venezuelës, veçanërisht naftën dhe mineralet”, në një përpjekje për të “thyer me forcë pavarësinë politike të kombit”.
Çfarë do të ndodhë më pas me Venezuelën?
Gjatë konferencës për media të së shtunës, Trump tha se SHBA do të “drejtojë vendin derisa të mund të realizohet një tranzicion i sigurt, i duhur dhe i arsyeshëm”.
I pyetur nga gazetarët për lideren e opozitës venezueliane dhe fituesen e Çmimit Nobel për Paqe 2025, María Corina Machado, Trump tha se ajo nuk kishte mbështetje apo respekt.
Më herët në rrjetet sociale, Machado kishte shkruar se “ora e lirisë ka mbërritur” dhe kishte bërë thirrje që Edmundo González Urrutia, i cili sipas rezultateve të publikuara nga partia e saj fitoi zgjedhjet e vitit 2024, të marrë pushtetin.
Trump gjithashtu tha se kompani amerikane të naftës do të hynin për të rregulluar infrastrukturën “dhe për të filluar të nxjerrin fitim për vendin”.
Ai tha se SHBA do të “marrë një sasi të jashtëzakonshme pasurie nga toka”, e cila do t’u shkojë njerëzve në Venezuelë dhe SHBA-së, duke shtuar se “do të rimbursohemi për gjithçka që kemi shpenzuar”.
Ai gjithashtu tha se SHBA do të shesë naftë edhe për vende të tjera.
I pyetur nëse trupat amerikane do të dislokohen në Venezuelë, Trump tha: “nuk kemi frikë nga çizmet në tokë”.
Për çfarë është akuzuar Maduro?
Prokurorja e Përgjithshme amerikane Pam Bondi tha se Maduro dhe bashkëshortja e tij, Zonja e Parë Cilia Flores, janë paditur në Distriktin Jugor të Nju Jorkut.
Ata janë akuzuar për komplot për të kryer narkoterrorizëm dhe import të kokainës, posedim të mitralozëve dhe pajisjeve shkatërruese, si dhe komplot për të poseduar mitralozë dhe pajisje shkatërruese kundër SHBA-së.
“Ata së shpejti do të përballen me gjithë ashpërsinë e drejtësisë amerikane, në tokë amerikane dhe në gjykata amerikane”, shkroi Bondi në X.
Kush është Maduro dhe pse është kapur?
Nicolás Maduro u ngjit në skenën politike nën udhëheqjen e presidentit të majtë Hugo Chávez dhe Partisë Socialiste të Bashkuar të Venezuelës (PSUV). Ai e pasoi Chávez-in si president në vitin 2013.
Në vitin 2024, ai u shpall fitues i zgjedhjeve presidenciale, edhe pse rezultatet e mbledhura nga opozita sugjeronin se kandidati i saj, Edmundo González, kishte fituar bindshëm.
Maduro ka qenë në konflikt me Trumpin për ardhjen e qindra mijëra emigrantëve venezuelianë në SHBA dhe për rrjedhën e drogës drejt SHBA-së, veçanërisht fentanyl dhe kokainë.
Megjithatë, ekspertët kundër narkotikëve thonë se Venezuela është kryesisht një vend tranziti për drogat e prodhuara diku tjetër. Fentanyl prodhohet kryesisht në Meksikë dhe hyn në SHBA përmes kufijve tokësorë. Venezuela nuk përmendet si vend origjine për fentanyl në Vlerësimin Kombëtar të Kërcënimit nga Drogat të DEA-s për vitin 2025.
Trump ka shpallur dy banda venezueliane të drogës, Tren de Aragua dhe Cartel de los Soles, si Organizata Terroriste të Huaja dhe ka pretenduar se kjo e fundit drejtohej nga vetë Maduro.
SHBA kishte ofruar një shpërblim prej 50 milionë dollarësh (37 milionë paund) për informacione që çonin në arrestimin e Madurós.
Maduro i ka mohuar me forcë akuzat dhe ka akuzuar SHBA-në se po përdor “luftën kundër drogës” si justifikim për ta rrëzuar dhe për të marrë kontrollin e rezervave të mëdha të naftës së Venezuelës.
Në muajt e fundit, forcat amerikane kanë kryer më shumë se dy duzina sulmesh në ujëra ndërkombëtare ndaj anijeve që pretendohet se përdoren për trafik droge. Më shumë se 100 persona u vranë në këto sulme.
Kush është bashkëshortja e Maduros, Cilia Flores?
Lajmet fillestare për sulmet nxitën reagimet më të forta nga aleatët afatgjatë të Venezuelës.
Rusia e akuzoi SHBA-në për kryerjen e “një akti agresioni të armatosur” që ishte “thellësisht shqetësues dhe i dënueshëm”.
Ministria e Jashtme e Kinës tha se ishte “thellësisht e tronditur dhe e dënon fuqishëm” përdorimin e forcës kundër një vendi sovran dhe presidentit të tij.
Ministria e Jashtme e Iranit i quajti sulmet “shkelje flagrante të sovranitetit kombëtar”.
Fqinjët e Venezuelës, Kolumbia dhe Brazili, kritikuan veprimet.
Presidenti kolumbian Gustavo Petro i quajti sulmet “një sulm ndaj sovranitetit” të Amerikës Latine, ndërsa presidenti kuban Miguel Díaz-Canel i përshkroi ato si “një sulm kriminal”.
Presidenti brazilian Luiz Inácio Lula da Silva shkroi në X se bombardimet dhe kapja e Madurós “kalojnë një vijë të papranueshme”, duke shtuar se “sulmi ndaj vendeve në shkelje flagrante të së drejtës ndërkombëtare është hapi i parë drejt një bote dhune, kaosi dhe paqëndrueshmërie”.
Presidenti i Kilit Gabriel Boric shprehu “shqetësim dhe dënim” në X dhe bëri thirrje për “një zgjidhje paqësore të krizës serioze që po prek vendin”.
Presidenti kuban Miguel Díaz-Canel e akuzoi SHBA-në për “një sulm kriminal”.
Ndërkohë, aleati i Trumpit në Argjentinë, Javier Milei, shkroi “Liria ecën përpara” dhe “Rroftë liria” në rrjetet sociale.
Në skenën ndërkombëtare, Sekretari i Përgjithshëm i OKB-së António Guterres është “thellësisht i alarmuar” nga sulmet, me zëdhënësin e tij që tha se ato vendosin “një precedent të rrezikshëm”.
Shefi i OKB-së është “thellësisht i shqetësuar që rregullat e së drejtës ndërkombëtare nuk janë respektuar” dhe u bën thirrje të gjithë aktorëve në Venezuelë të angazhohen në dialog gjithëpërfshirës, me respekt të plotë për të drejtat e njeriut dhe sundimin e ligjit, tha zëdhënësi.
Kryeministri britanik Keir Starmer tha se qeveria e tij “nuk do të derdhë lot” për fundin e regjimit të Madurós dhe se do të diskutojë “situatën në zhvillim” në Venezuelë me homologët amerikanë.
Diplomatja e lartë e BE-së, Kaja Kallas, përsëriti qëndrimin e bllokut se Maduro nuk ka legjitimitet dhe se duhet të ketë një tranzicion paqësor të pushtetit, por tha se parimet e së drejtës ndërkombëtare duhet të respektohen.
Presidenti francez Emmanuel Macron tha se tranzicioni i pushtetit “duhet të jetë paqësor, demokratik dhe të respektojë vullnetin e popullit venezuelian”.
Ai shtoi se shpreson që González, kandidati presidencial i opozitës në vitin 2024, të mund ta sigurojë tranzicionin.
Kancelari gjerman Friedrich Merz tha se ligjshmëria e operacionit amerikan ishte “komplekse” dhe se e drejta ndërkombëtare duhet të zbatohet në përgjithësi. Ai paralajmëroi se “paqëndrueshmëria politike nuk duhet të lejohet të lindë në Venezuelë”.
Zyra e kryeministres italiane Giorgia Meloni tha se qeveria beson se “ndërhyrja ushtarake e jashtme nuk është mënyra për t’i dhënë fund regjimeve totalitare”, por se e konsideron “ndërhyrjen mbrojtëse” kundër sulmeve hibride si “legjitime, si në rastin e entiteteve shtetërore që ushqejnë dhe promovojnë trafikimin e drogës”.















