Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, tha se Rusia dhe Ukraina do të fillojnë menjëherë negociatat për një armëpushim dhe përfundimin e luftës, pas një telefonate dy-orëshe me homologun e tij rus, Vladimir Putin.

Trump, i cili e përshkroi bisedën si të shkuar “shumë mirë”, tha gjithashtu se kushtet për paqe do të duhet të negociohen midis dy palëve.

Putin tha se ishte gati të punonte me Ukrainën për një “memorandum mbi një marrëveshje të mundshme paqeje në të ardhmen”, por nuk iu përgjigj kërkesave të SHBA-së dhe vendeve evropiane për një armëpushim 30-ditor pa kushte.

Trump foli gjithashtu me Presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky, i cili tha se “ky është një moment përcaktues” dhe i kërkoi SHBA-së të mos distancohet nga bisedimet.

Pas bisedës telefonike kokë më kokë me Trumpin, Zelensky riafirmoi dëshirën e Ukrainës për një “armëpushim të plotë dhe pa kushte” dhe paralajmëroi se nëse Moska nuk është gati, “duhet të ketë sanksione më të forta”.

Duke folur më herët para bisedës së Trump me Putinin, Zelensky tha se ai kishte kërkuar që çdo vendim në lidhje me Ukrainën të mos merrej pa vendin e tij, duke i quajtur ato “çështje parimesh” për Ukrainën.

Ai shtoi se nuk kishte asnjë detaj mbi një “memorandum”, por tha se sapo të kenë marrë diçka nga rusët, ata “do të jenë në gjendje të formulojnë vizionin e tyre në përputhje me rrethanat”.

Duke shkruar në faqen e tij të Truth Social pas telefonatës, Trump tha: “Rusia dhe Ukraina do të fillojnë menjëherë negociatat drejt një armëpushimi dhe, më e rëndësishmja, një FUNDI të Luftës”, duke shtuar se e kishte informuar Zelenskyn për këtë në një telefonatë të dytë, ku përfshiheshin edhe liderë të tjerë botërorë.

Ai shtoi: “Kushtet për këtë do të negociohen midis dy palëve, siç mund të bëhet vetëm sepse ato i dinë detajet e një negociate për të cilat askush tjetër nuk do të ishte në dijeni.”

Zelensky tha se procesi i negociatave “duhet të përfshijë përfaqësuesit amerikanë dhe evropianë në nivelin e duhur”.

“Është thelbësore për të gjithë ne që Shtetet e Bashkuara të mos distancohen nga bisedimet dhe nga ndjekja e paqes, sepse i vetmi që përfiton nga kjo është Putini”, shpjegoi ai.

Presidenti amerikan është zotuar vazhdimisht se do t’i japë fund luftës dhe është bërë gjithnjë e më i frustruar që ajo po vazhdon muaj pas fillimit të mandatit të tij të dytë.

Ndërkohë, Putin – i cili e përshkroi telefonatën me Trump, të cilën e zhvilloi në një shkollë muzike gjatë një vizite në qytetin e Soçit, si “të sinqertë, informuese dhe konstruktive” – ​​foli gjithashtu për potencialin për një armëpushim.

“Ne kemi rënë dakord me presidentin e SHBA-së që Rusia do të ofrojë dhe është e gatshme të punojë me Ukrainën për një memorandum mbi një marrëveshje të mundshme paqeje në të ardhmen”, tha ai.

Kjo, shtoi ai, do të përcaktonte “një numër pozicionesh”, duke përfshirë “parimet e zgjidhjes dhe një afat kohor për përfundimin e një marrëveshjeje të mundshme paqeje… duke përfshirë një armëpushim të mundshëm për një periudhë të caktuar kohore, nëse arrihen marrëveshje përkatëse”.

Yury Ushakov, një ndihmës i presidentit rus, tha se një afat kohor për armëpushim nuk ishte “diskutuar… megjithëse Trump, sigurisht, thekson interesin e tij për të arritur një marrëveshje sa më shpejt të jetë e mundur”.

Zelensky zhvilloi një telefonatë të dytë me Trump pasi presidenti amerikan foli me Putinin, në të cilën morën pjesë edhe Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen dhe udhëheqësit e Francës, Italisë, Gjermanisë dhe Finlandës.

“Dua të falënderoj Presidentin Trump për përpjekjet e tij të palodhura për të sjellë një armëpushim në Ukrainë”, tha von der Leyen, duke shtuar: “Është e rëndësishme që SHBA-të të mbeten të angazhuara”.

Kryeministrja italiane Giorgia Meloni tha se oferta e Papa Leo për të pritur bisedime të mundshme paqeje ishte një gjest i mirëpritur nga SHBA-të dhe udhëheqësit e tjerë në telefonatë dhe “i gjykuar pozitivisht”.

Më herët këtë muaj, Papa i ri ofroi Vatikanin si një vend për bisedime të mundshme paqeje pasi Putin refuzoi ofertën e Zelensky-t për t’u takuar ballë për ballë në Turqi për negociata.

Kievi më parë ka thënë se komentet e Putinit, i cili thotë se dëshiron paqe, janë të zbrazëta.

“Putini dëshiron luftë”, tha Andriy Yermak, një ndihmës i lartë i presidentit ukrainas, pasi Rusia të dielën nisi atë që Ukraina e quajti sulmin e saj më të madh me dronë që nga fillimi i pushtimit në shkallë të plotë në vitin 2022.

Ukraina thotë se të paktën 10 persona janë vrarë në sulmet ajrore ruse në ditët e fundit – përfshirë nëntë persona në një sulm ndaj një minibusi civilësh në Ukrainën verilindore. Rusia thotë se ka kapur gjithashtu dronë ukrainas.

Sulmi ndaj autobusit ndodhi vetëm disa orë pasi Rusia dhe Ukraina zhvilluan bisedimet e tyre të para ballë për ballë në më shumë se tre vjet. U ra dakord për një shkëmbim të burgosurish, por nuk pati asnjë angazhim për një armëpushim.

Trump ishte ofruar të merrte pjesë në bisedimet në Turqi nëse edhe Putini do të ishte atje, por presidenti rus refuzoi të shkonte.

Rusia ka shpallur armëpushime edhe më parë – por vetëm të përkohshme. Ajo shpalli një armëpushim për 8-11 maj – që përkoi me festimet e fitores për të shënuar fundin e Luftës së Dytë Botërore – por Kievi nuk e nënshkroi atë, duke thënë se Putinit nuk mund t’i zihej besë dhe se nevojitej një armëpushim i menjëhershëm 30-ditor.

Kremlini njoftoi një armëpushim të ngjashëm 30-orësh gjatë Pashkëve, por ndërsa të dyja palët raportuan një rënie të luftimeve, ato akuzuan njëra-tjetrën për qindra shkelje./BBC