Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, ka deklaruar se aleatët evropianë nuk i kanë dhënë ende garanci të qarta se do të mbrojnë Ukrainën në rast të një agresioni të ri rus.

“Po e bëj këtë pyetje tek të gjithë partnerët tanë dhe ende nuk kam marrë një përgjigje të qartë dhe të paqartë,” tha ai për gazetarët të mërkurën.

Kjo deklaratë vjen një ditë pas nënshkrimit të një marrëveshjeje ndërmjet Mbretërisë së Bashkuar dhe Francës për vendosjen e trupave në Ukrainë nëse arrihet një marrëveshje paqeje për t’i dhënë fund luftës me Rusinë.

Megjithatë, garancitë e plota të sigurisë nuk janë dakorduar ende, dhe SHBA-ja, që ka udhëhequr përpjekjet për t’i dhënë fund pushtimit, nuk ka nënshkruar një angazhim të tillë gjatë takimeve në Paris të martën.

Pas takimeve në Paris, ku morën pjesë rreth 30 vende të ashtuquajtura “Koalicioni i Gatshëm”, Kryeministri britanik, Sir Keir Starmer, tha se Mbretëria e Bashkuar dhe Franca do të “krijojnë qendra ushtarake në Ukrainë” për të parandaluar një pushtim të ri, ndërsa Presidenti francez, Emmanuel Macron, shtoi se mund të vendosen mijëra trupa.

Aleatët propozuan që SHBA-ja të udhëheqë monitorimin e një armëpushimi, por çështja kryesore e koncesioneve territoriale që Ukraina duhet t’i japë Rusisë si pjesë e propozimeve për paqe, ende po diskutohet.

Moska ende nuk ka reaguar ndaj njoftimit të bërë në kryeqytetin francez.

Presidenti rus, Vladimir Putin, nisi një pushtim të gjerë të Ukrainës në shkurt 2022, dhe aktualisht Rusia kontrollon rreth 20% të territorit ukrainas.

Sir Keir e përshkroi deklaratën e përbashkët si “një pjesë thelbësore të angazhimit tonë për të qëndruar me Ukrainën në afat të gjatë”. Ai shtoi se kjo hap rrugën për “kornizën ligjore nën të cilën forcat britanike, franceze dhe të partnerëve mund të veprojnë në tokën ukrainase, duke siguruar qiellin dhe detet e Ukrainës dhe duke rigjeneruar forcat e saj të armatosura për të ardhmen”.

Zelensky e përshkroi marrëveshjen si “një hap të madh përpara”, por një ditë më vonë shfaqi më pak optimizëm.

“Shikoj gatishmërinë politike, partnerët janë të gatshëm të na japin sanksione të forta dhe garanci të forta sigurie,” tha ai. “Por përderisa nuk kemi këto garanci – të ligjshme, të mbështetura nga parlamentet dhe nga Kongresi i SHBA-së – kjo pyetje nuk mund të marrë përgjigje. Dhe edhe nëse i marrim, duhet të mbështetemi kryesisht tek fuqia jonë.”

Takimet në Paris ishin të veçanta gjithashtu për shkak të pranisë së të dërguarve për paqe të ish-presidentit amerikan Donald Trump, Steve Witkoff dhe Jared Kushner. Witkoff tha se aleatët kishin “përfunduar kryesisht” punën për dakordimin e protokolleve të sigurisë.

Së fundmi, Zelensky tha se marrëveshja për paqe ishte “90% gati”. Çështjet e koncesioneve territoriale dhe garancive të sigurisë mbeten çështjet kryesore që nuk janë zgjidhur ende.

Putin ka paralajmëruar vazhdimisht se trupat ukrainase duhet të tërhiqen nga gjithë Donbasi lindor, përndryshe Rusia do ta pushtojë, duke refuzuar çdo kompromis mbi mënyrën e përfundimit të luftës.

Zelensky ka përjashtuar cënimin e çdo territori, por ka sugjeruar se Ukraina mund të tërheqë trupat e saj deri në një pikë të dakorduar – por vetëm nëse Rusia bën të njëjtën gjë./BBC