Agjencia amerikane e hapësirës, NASA, po synon fillimin e muajit mars për të dërguar një ekuipazh njerëzor rreth Hënës për herë të parë pas më shumë se 50 vitesh.
Misioni Artemis II do të shënojë udhëtimin më të largët të njerëzimit në hapësirë në epokën moderne, shkruan BBC, transmeton Dukagjini.
Katër astronautë do të nisen në një udhëtim 10-ditor rreth anës së largët të Hënës dhe më pas do të kthehen në Tokë. Ky mision konsiderohet një hap kyç drejt realizimit të një uljeje të ardhshme në sipërfaqen hënore.
Sipas NASA-s, data më e hershme e mundshme për nisjen është 6 marsi (ose në orët e para të 7 marsit në Mbretërinë e Bashkuar), pas një testi të suksesshëm të quajtur “wet dress rehearsal”. Ky test është një provë kritike para nisjes, ku raketa mbushet me karburant dhe simulohet i gjithë procesi i numërimit mbrapsht.
Prova u zhvillua në Kennedy Space Center në Florida dhe ishte përpjekja e dytë e ekipit Artemis për të kryer simulimin e plotë të nisjes.
“Çdo natë e shikoj Hënën dhe emocionohem, sepse duket sikur ajo po na thërret dhe ne jemi gati,” tha zyrtarja e NASA-s, Lori Glaze, gjatë një konference për media.
Ajo bëri të ditur se gjatë provës së parë, në fillim të shkurtit, procesi u ndërpre për shkak të një rrjedhjeje hidrogjeni në platformën e nisjes, por problemet me vulat dhe filtrat tashmë janë rregulluar.
Sipas saj, gjatë provës së fundit raketa Space Launch System (SLS) u furnizua plotësisht me karburant brenda afatit të planifikuar dhe u demonstrua me sukses edhe numërimi mbrapsht për nisje.
Ekuipazhi i misionit
Ekuipazhi i Artemis II përbëhet nga katër astronautët: Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch dhe Jeremy Hansen
Pas provës së suksesshme, astronautët pritet të hyjnë në karantinë para nisjes.
Ata do të udhëtojnë me raketën gjigante SLS, e cila është rreth 98 metra e lartë. Në majë të saj ndodhet kapsula Orion spacecraft, ku do të qëndrojë ekuipazhi gjatë gjithë misionit.
Brendësia e kapsulës është afërsisht sa një minibus – hapësira ku astronautët do të jetojnë, punojnë dhe flenë gjatë udhëtimit.
Si do të zhvillohet misioni
Ditën e parë, ekuipazhi do të qëndrojë në orbitë rreth Tokës. Nëse të gjitha sistemet funksionojnë normalisht, anija do të niset drejt Hënës.
Udhëtimi deri atje pritet të zgjasë rreth katër ditë. Astronautët do të fluturojnë rreth anës së largët të Hënës – pjesa që nuk shihet kurrë nga Toka – në një lartësi prej rreth 6,500 deri në 9,500 kilometra mbi sipërfaqe.
Gjatë kalimit, ata do të kryejnë studime shkencore dhe do të realizojnë fotografi të Hënës.
Pas kësaj, ekuipazhi do të nisë udhëtimin katërditor të kthimit dhe misioni do të përfundojë me ulje në Oqeanin Paqësor.
Hapi drejt rikthimit në Hënë
Nëse misioni rezulton i suksesshëm, ai do të hapë rrugën për Artemis III, i cili synon të rikthejë astronautët në sipërfaqen e Hënës.
Herën e fundit që njerëzit shkuan në Hënë ishte në vitin 1972 me misionin Apollo 17.
NASA synon që ulja e ardhshme të ndodhë deri në vitin 2028, megjithëse ky afat konsiderohet mjaft ambicioz.
Kompania SpaceX e miliarderit Elon Musk ka kontratë për ndërtimin e modulit të uljes për këtë mision, i cili do të transportohet me raketën Starship. Megjithatë, vonesat në zhvillimin e saj kanë bërë që NASA të kërkojë një plan të ri për përshpejtimin e rikthimit në Hënë.
Ndërkohë, edhe kompania Blue Origin, në pronësi të Jeff Bezos, është angazhuar të paraqesë një plan alternativ.
Gara për t’u rikthyer në Hënë është intensifikuar, pasi edhe Kina synon të realizojë një ulje në Hënë deri në vitin 2030.
Të dyja vendet planifikojnë të zbarkojnë pranë polit jugor të Hënës, ku mendohet se ndodhen burime të rëndësishme për ndërtimin e bazave të ardhshme hënore.