Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ) ka miratuar konkluzionet dhe rekomandimet për mësimet e nxjerra nga dy proceset zgjedhore të vitit 2025: zgjedhjet lokale dhe zgjedhjet e parakohshme për Kuvendin e Kosovës.
Mbledhja e 21-të e KQZ-së u mbajt të mërkurën dhe u kryesua nga Kreshnik Radoniqi. Gjatë saj u shty për në mbledhjen e radhës diskutimi për caktimin e lartësisë së mjeteve nga fondi për subjekte politike për vitin 2026.
Rekomandimet e miratuara synojnë përmirësimin e integritetit, transparencës dhe efikasitetit të administrimit zgjedhor dhe përfshijnë masa organizative, teknologjike dhe ligjore.
Fokus i veçantë i KQZ-së është ndërhyrja në Ligjin për Zgjedhjet e Përgjithshme dhe Ligjin për Financimin e Subjekteve Politike.
Raporti i plotë me rekomandimet do t’i dërgohet Kuvendit të Kosovës gjatë muajit prill.
Disa nga rekomandimet e KQZ-së:
– Rishikimi i sistemit zgjedhor me qëllim reduktimin dhe harmonizimin e numrit të votave preferenciale ndërmjet zgjedhjeve për Kuvendin e Kosovës dhe për Kuvendet Komunale;
– Rishikimi i afateve për paraqitjen dhe shqyrtimin e ankesave në PZAP dhe Gjykatën Supreme;
– Të hapet rruga për ndryshim për zgjatjen e afatit për organizimin e zgjedhjeve të parakohshme nga 45 në 60 ditë;
– Qartësimi i dispozitave ligjore për votimin me asistencë;
– Ndryshimi i afateve të tërheqjes së dërgesave të pakove me fletëvotime nga votimi me postë jashtë Kosovës, etj.
Në mesin e rekomandimeve dhe konkluzioneve të miratuara, përfshihet edhe çështja e numërimit digjital të fletëvotimeve dhe identifikimi elektronik i votuesve, të cilat do të mund të konsiderohen përmes ndryshimeve të akteve nënligjore të KQZ-së.
– Pas sfidave të evidentuara gjatë zgjedhjeve të parakohshme për Kuvendin e Kosovës 2025, veçanërisht atyre që ndërlidheshin me rinumërimin dhe zgjatjen e procesit të numërimit, ka vlerësuar të domosdoshëm zbatimin e projektit për numërimin digjital të fletëvotimeve përmes skanimit. Ky projekt do të pilotohet fillimisht në një nivel të kufizuar, me qëllim testimin e funksionalitetit dhe efikasitetit të tij. Për zbatimin e numrimit digjital, parashikohet që brenda 6 muajve të ndërmerren veprime; dhe
– Po ashtu, do të shqyrtohet mundësia e zbatimit fillimisht si pilot i identifikimit elektronik, për të analizuar ndikimin, sfidat dhe mundësinë e aplikimit të tij në nivel vendi, me qëllim të forcimit të integritetit të zgjedhjeve. KQZ ka vlerësuar se përdorimi i identifikimit elektronik të votuesve kontribuon në forcimin e sigurisë, integritetit të zgjedhjeve, transparencë dhe statistika në kohë reale mbi daljen në votime.